Uzman: Bağışıklık Sistemini Zayıflatmadan Güçlendirmenin 7 Yolu

Sonbahar ve kış aylarının gelmesiyle birlikte enfeksiyonlar kısa sürede artış gösterirken, bağışıklık sistemini olvandırmak her zamankinden daha kritik hale geliyor. Acıbadem Fulya Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı, aynı zamanda fonksiyonel tıp alanında çalışmalar yapan Prof. Dr. Cihadiye Elif Öztürk, ''Sonbahar ve kış aylarında bağışıklık sistemini korumak, sadece bir takviyeye değil, bilimsel holistik yaşam tarzı değişikliklerine bağlıdır. Vitamin ve mineral takviyelerinin gelişigüzel kullanımı fayda yerine uzun vadede zarar olabilir. Bu yüzden, doktora danışıp eksiklikler ölçülmeden rastgele takviyelere yapılmamalı.

Prof. Dr. Öztürk, kış öncesinde bağışıklığı artırmanın akademik 7 temel prensibini paylaştı. Bunun yanında uyarılar ve önemli önerilerde bulundu.

İç organlarımız ve mikroorganizmalar: Bağışıklığın temel taşları

Bağırsaklarımızda yaşayan (mikro, savunma sisteminin kontrolü ve bedenin savunma mekanizmalarının yapısında kritik rol oynuyor. Yaklaşık %70 oranında bağışıklık hücreleri bağırsaklarda bulunuyor. Klinik çalışmalar düzenli probiyotik ve prebiyotik tüketiminin, yararlı bakterileri geliştirdiğini ve koruyucu bakterilerin sayısını arttırdığını kanıtlıyor. Bu da üst solunum yolu enfeksiyonlarının süresini ve şiddetini azaltmaya yardımcı. Bu nedenle, ev yapımı yoğurt, kefir, turşu, şıra, soğan, sarımsak, pırasa, muz, lahanagiller, pancar gibi gibi gıdaları düzenli tüketin. Ancak, bu besinleri alırken, risk grubunda iseniz, öncelikle doktor danışmanız gerekiyor.

Vitaminler, mineraller ve bağışıklık: Dengeyi nasıl kurmalı?

D, C, B vitaminleri ve çinko bağışıklık koruma mekanizmasında son derece kritik rol üstleniyor. Fakat bu vitamin ve minerallerin miktarları herkese aynı şekilde uygulanmamalı. Bunun yanı sıra, özellikle D vitamini ihtiyaç doktor değerlendirmesiyle tespit edilip ve eksiklik saptanırsa, uygun destek planlanmalı. Çeşitli sebze-meyveler ve protein kaynaklarını içeren bir beslenme düzeni ise, bedenin ihtiyaçlarını karşılamasına katkı oluyor.

Kötü uyku, bedende iltihap ve kortizol hormonunun artmasına neden olur, böylece enfeksiyonlarla mücadelede etki azalır. Araştırmalar gün 7-9 saat kesintisiz uyumanın başlıca 23:00-04:00 saatleri arasında uyumanın hayati önem taşıdığını göstermektedir. İyi uyku, melatonin hormonunun salgılanmasını tesvik eder.

Günlük fiziksel aktiviteler, bağışıklık seviyesini artırmanın yanı sıra genel sağlığı da geliştirir. Haftada en az 150 dakika, musait iseniz 30 dakika hızlı yürüyüşler veya diğer aerobik aktiviteler, dinç bir yaşamın temel şehirlerinden biri. Tabii, egzersiz kişi yaşına özel olmalı. Dikkatli hareket etmek, aşırı zorlamadan ziyade aktif kalmak sağlanmalı.

Hidrasyon ve nemli mukozalar: Virüslere karşı ilk savunma

Kurumuş burun ve boğaz mukozası, virüslerin hücreler içine tutunmasını kolaylaştırabilir. Bu nedenle, soğuk havalarda susama hissi küçüldüğünde, mukozal zarlarının kuru olmayan kalması önemlidir. Günlük sıvı ihtiyacı bireye göre değişebilir, yaşa, fiziksel aktiviteye ve iklim şartlarına göre farklılık gösterebilir. Yine de, herkes susuz kalmadan yeterince sıvı tüketmeli, gün boyunca susamaktan kaçınmalı. Bu şekilde, mukozaların daha nemli kalması sağlanır ve virüslerin sokulması mümkün olur.

Güneş ışığı ve D vitamini: Kış aylarında dikkat edilmesi gerekenler

Yaz ve ilkbahar aylarında güneş, vücudun D vitamini üretimini destekliyor. Ancak, kış aylarında, ülkemizin enleme ulaşmayı başaramayan UV-B güneş ışınları nedeniyle D vitamini üretimi özellikle zorlaşıyor. Bu durumda, güneşsiz saatlerde dahi D vitamini üretilemediği için, besleyici beslenmeye önem vermek ve doktor kontrolünde takviye almak önemli. Güvenli ve dengeli güneş ışığına maruz kalmak, melatonin üretimini destekler ve bağışıklık sistemine destek verir. D vitamini ekleri, aşırı dozlarda kullanıldığında vücuda zarar verebilir; bu nedenle, uzman kontrolünde ve uygun alınmalıdır.

Prof. Dr. Öztürk, mevsim boyunca enfeksiyonlardan korunmanın en önemli yollarından birinin, risk grubundakilere mevsimsel grip aşısı yaptırmak olduğunu belirtiyor. Ayrıca, kalabalık yerlerde maske takmak, hasta kişilerle yakın temastan uzak durmak ve elleri en az 20 saniye boyunca su ve sabunla yıkamak, enfeksiyon riskini azaltmaya destekliyor.